Parus major

Carbonièra retrait

Melhenga/mesenga sarralhièra (e derivats), lardièra, semblan los noms occitans mai espandits.
Veire a la fin de la ficha la tièra de noms amb las referéncias.

Òrdre : Passeriformas
Familha : Paridats

Angl. : Great tit
Fr. : Mésange charbonnière
It. : Cincia llegra
Esp. : Carbonero común
Cat. : Mellerenga carbonera

Etimologia :
Major, en latin : lo mai grand.
Charbonnière perdequé es de cap, de còl e de cravata negra.
Es sonada sarralhièr, sèrrafina en referéncia a son cant que recòrda la ressa o la lima del sarralhièr.
La senseringaia, La sinserimbalha : aquelas paraulas designan tanben una causa de pauc de prètz.

Grand de 14 cm, aquel aucelon es de tèsta e de garganta negras amb las gautas blancas, lo dejós es jaune amb una benda negra al mitan (una mena de cravata). L’esquina es jauna verdàs dessús e grisa al gropion. Lo bèc es negre, las patas d’un blau grisàs. Lo dejós de la femèla es mai palle.                                                                                                            

Se ten dins los bòsques, los òrts, los pargues. Nisa dins los traucs d’aubres e de parets e tanben dins los nisadors. Una o doas coadas l’an, de 6 a 14 uòus tre lo mes de mai, coats per la femèla.                               
En çò nòstre lo sarralhièr ivèrna ;  pòt migrar se trapa pas per manjar.                                    

Se noirís de granas, d’insèctes, de baias. Li agrada fòrça la graissa (d’aquí que la sonan lardièra).

Tièra de noms (veire la bibliografia aicí) :

Lo sarralhièr (Alibèrt)
Lo sarraié (Gard : Vezian ; Provence : Galtier ; Languedoc ; Provence ; Savoie)
Lo sarrayié (Languedoc, Provence, Savoie)
La saralièro (Languedoc : Chalaniat)
La sarralhèro (Rouergue)
La serro-fino, la serafino (Provence : Galtier)
Lo cap negre (Haut Languedoc ; Roèrgue : Alibèrt)
Lo carboner (Pyr. Orientales : Companyo)
Lo vira-lenga (Haut Languedoc)
La grosso chincharro (Toulon : Pellicot)
La lardièra (Alibèrt)
La lardiera mouneghetta (Nice : Risso)
Lo lardie (Provence : Galtier)
La mesengo (Provence : Galtier)
La melhenguino (Gascogne)
La sinzilho (Limousin)
La senseringaio, La sinserimbalho (Languedoc)
Lo pimparin (Provence : Galtier)

Joan Loís Segondy

E aicí, en cercant lo mot «mésange» a esquèrra, trobaretz una autra tièra amb las localizacions.

Per veire l’article sus aquela melhenga, clicatz aicí.

%d blogueurs aiment cette page :